De belangrijkste punten om te onthouden over aromatherapie
- Aromatherapie maakt gebruik van essentiële oliën die worden gewonnen uit aromatische planten.
- Deze geconcentreerde extracten bevatten zeer actieve natuurlijke moleculen.
- Essentiële oliën kunnen een invloed hebben op het fysieke en emotionele welzijn.
- Bij het gebruik ervan zijn voorzorgsmaatregelen nodig en soms is het advies van een gezondheidsprofessional vereist.
- De Franse regelgeving stelt bepaalde eisen aan bepaalde essentiële oliën.
Wat is aromatherapie en hoe werkt het?
Aromatherapie is het therapeutisch gebruik van essentiële oliën. Deze praktijk maakt deel uit van een holistische benadering van gezondheid, waarbij zowel het lichaam als het emotionele evenwicht in aanmerking worden genomen. De term ‘aromatherapie’ verscheen voor het eerst in 1928. De Franse parfumeur en chemicus René-Maurice Gattefossé maakte dit concept populair nadat hij de eigenschappen van essentiële oliën had bestudeerd.
Essentiële oliën bevatten zeer actieve aromatische moleculen. Deze natuurlijke verbindingen kunnen bepaalde functies van het lichaam ondersteunen. Sommige oliën hebben bijvoorbeeld antiseptische, ontspannende of ontstekingsremmende eigenschappen.
Deze oliën worden gewonnen uit verschillende delen van de plant: bladeren, bloemen, schors, wortels of zaden. Elke essentiële olie heeft dus een specifieke chemische samenstelling.
Wat is de geschiedenis van aromatherapie?
Het gebruik van aromatische planten gaat terug tot de oudheid. De beschavingen van Egypte, China en India gebruikten al aromatische extracten in hun medicinale en religieuze praktijken. De distillatie van planten ontwikkelde zich in de middeleeuwen dankzij de alambiek. Met deze techniek konden de eerste etherische oliën worden verkregen.
In de 20e eeuw hebben verschillende onderzoekers de moderne aromatherapie gestructureerd. De arts Jean Valnet bestudeerde het therapeutische gebruik van etherische oliën. Vervolgens introduceerde Pierre Franchomme het begrip chemotype om de chemische variaties binnen eenzelfde plantensoort beter te begrijpen. Deze werkzaamheden hebben bijgedragen aan het leggen van een wetenschappelijke basis voor de hedendaagse aromatherapie.
Wat is een etherische olie in de aromatherapie?
Een etherische olie is een geconcentreerd aromatisch plantenextract. Volgens de Europese Farmacopee kan het worden verkregen door stoomdestillatie, droge destillatie of mechanische persing voor citrusvruchten.
Deze geurige vloeistof bevat een complexe mix van natuurlijke moleculen. Sommige oliën kunnen honderden verschillende chemische verbindingen bevatten. Deze moleculen spelen een belangrijke rol in de biologische eigenschappen van planten. Ze dragen ook bij aan hun karakteristieke geur.
| Term | Definitie |
|---|---|
| Essentiële olie | Geconcentreerd aromatisch extract verkregen door destillatie of persing |
| Hydrolaat | Aromatisch water verkregen door destillatie van een plant |
| Chemotype | Specifiek chemisch profiel van eenzelfde plantensoort |
Hoe kies je een essentiële olie van goede kwaliteit?
De kwaliteit van een etherische olie hangt in de eerste plaats af van de botanische identificatie van de plant. Op het etiket moet de volledige Latijnse naam van de soort vermeld staan. Ook de extractiemethode speelt een essentiële rol. Stoomdestillatie blijft de meest gebruikte techniek om de aromatische moleculen te behouden.
Het chemotype maakt het mogelijk om de precieze chemische samenstelling van een etherische olie te identificeren. Deze informatie helpt om de eigenschappen en het gebruik ervan te begrijpen.
Hoe moeten etherische oliën worden bewaard?
Essentiële oliën moeten worden bewaard in een hermetisch afgesloten flesje en worden beschermd tegen licht om de gevoelige moleculen te beschermen. Flesjes van bruin of blauw glas helpen de eigenschappen te behouden.
De ideale bewaartemperatuur ligt tussen 5 °C en 35 °C. De flesjes moeten rechtop en buiten het bereik van kinderen worden bewaard. De houdbaarheid varieert naargelang de plantensoort. Essentiële oliën van citrusvruchten zoals bergamot of citroen zijn kwetsbaarder en zijn doorgaans ongeveer een jaar houdbaar.
Andere, stabielere oliën die rijk zijn aan fenolen, zoals oregano of bonenkruid, kunnen onder goede omstandigheden meerdere jaren worden bewaard.
Wat is een hydrolaat in de aromatherapie?
Een hydrolaat is het aromatische water dat wordt verkregen bij de distillatie van een plant. We spreken ook wel van bloemenwater.
Tijdens de distillatie voert de waterdamp de aromatische moleculen van de plant mee. Na condensatie splitst de verkregen vloeistof zich in twee fasen: de etherische olie en het distillatiewater. Het hydrolaat bevat een kleine hoeveelheid in water oplosbare aromatische moleculen. Het heeft dus een mildere werking dan de etherische olie.
Om deze reden wordt hydrolaat vaak gebruikt bij kinderen of gevoelige personen.
Wat is het regelgevingskader voor aromatherapie?
De regelgeving voor etherische oliën hangt af van het gebruik ervan. Een product kan worden geclassificeerd als geneesmiddel, cosmetica, voedingssupplement of biocide.
In Frankrijk zijn bepaalde etherische oliën alleen verkrijgbaar bij de apotheek om het risico op oneigenlijk gebruik te beperken. Zo regelen de wet van 30 juni 1984 en het decreet van 23 juni 1986 de distributie van verschillende essentiële oliën. Een in 2007 gepubliceerd decreet heeft de lijst van gereguleerde stoffen uitgebreid. Deze regels zorgen voor duidelijke informatie voor de consument en beschermen de volksgezondheid.
Welke voorzorgsmaatregelen moeten worden genomen bij het gebruik van etherische oliën?
Bij het gebruik van etherische oliën is voorzichtigheid geboden . Bepaalde bevolkingsgroepen lopen een bijzonder risico. Zwangere vrouwen, jonge kinderen en bepaalde diersoorten moeten veel etherische oliën vermijden. Breng geen pure etherische oliën aan op de huid. Vaak is verdunning in een plantaardige olie noodzakelijk.
Vermijd ook contact met de ogen en slijmvliezen. Bij twijfel of een ongewone reactie wordt aangeraden om advies in te winnen bij een gezondheidsprofessional.
Advies van de apotheker voor het gebruik van aromatherapie
Essentiële oliën zijn zeer geconcentreerde plantenextracten. Ze moeten met de nodige voorzichtigheid worden gebruikt. Het is raadzaam om voor elk gebruik advies in te winnen bij een apotheker of een gezondheidsprofessional, met name bij kinderen, zwangere vrouwen of mensen met chronische aandoeningen.
FAQ: Aromatherapie en etherische oliën
Wat is aromatherapie?
Aromatherapie is een tak van de fytotherapie waarbij essentiële oliën uit aromatische planten worden gebruikt om de gezondheid en het fysieke en emotionele welzijn te ondersteunen.
Wat zijn de belangrijkste voordelen van aromatherapie?
Aromatherapie wordt gebruikt om stress te verminderen, een betere slaap te bevorderen, de natuurlijke afweer te ondersteunen of bepaalde huid- en KNO-aandoeningen te verlichten.
Hoe worden etherische oliën gebruikt in de aromatherapie?
Essentiële oliën kunnen worden gebruikt via de huid (verdund in een plantaardige olie), door verstuiving in de lucht, door inhalatie of, in zeldzame gevallen, via orale toediening, waarbij altijd de gebruiksvoorzorgsmaatregelen in acht moeten worden genomen.
Is aromatherapie gevaarlijk?
Essentiële oliën zijn zeer geconcentreerd. Onjuist gebruik kan ongewenste effecten veroorzaken. Vraag advies aan een gezondheidsprofessional.
Wat is het verschil tussen aromatherapie en fytotherapie?
| Aromatherapie | Fytotherapie |
|---|---|
| Gebruikt essentiële oliën afkomstig van aromatische planten. | Gebruikt verschillende delen van medicinale planten. |
| Zeer geconcentreerde extracten van actieve aromatische moleculen. | Over het algemeen minder geconcentreerde preparaten. |
| Gebruik via verstuiving, inhalatie of verdund op de huid. | Gebruik in de vorm van kruidenthee, capsules of extracten. |
| Vereist speciale voorzorgsmaatregelen. | Over het algemeen mildere aanpak. |
